Uw scribent in ruste tipte mij over de volgende rotkop:
Het erge is dat ik deze kop ‘s ochtends in de krant had gezien, maar de door de vunzige koppenmaker ongetwijfeld bewust ingebrachte dubbelzinnigheid was me volledig ontgaan. De reden: bij het bericht was een foto van Caroline Tensen geplaatst, die, zoals u begrijpt, iedere gedachte aan zelfbevlekking abrupt blokkeerde.
Zoals min maal min plus is, zo blijft een rotkop onopvallend als er een rotkop bijgeplaatst wordt.
P.F. Thomése – Vladiwostok! (2007)
Als je een vak hebt geleerd, moet je dat bijhouden. Zo moet Joe the Plumber iedere vier jaar hard studeren om zijn stemgedrag waterpas te krijgen, en dienen letterkundigen hun ganse leven op de hoogte te blijven van de literatuur in hun taalgebied. Van die laatste groep hebben sommigen het geluk Engels, Frans, Spaans of voor mijn part Japans gestudeerd te hebben, terwijl ik als neerlandicus opgezadeld zit met een vaderlandse traditie die op zijn zachtst gezegd niet Nobel-waardig is.
Af en toe verplicht ik mij om door de zure appel heen te bijten. En als ik dan toch chauvinistisch bezig ben, zo bedacht ik terwijl ik mezelf op een après-donderdagmiddagborrel met zeven bier in de kraag de boekhandel binnensleepte, waarom dan niet eens een boek lezen van een gelauwerd schrijver die hemelsbreed pakweg 100 meter bij je vandaan woont?
Nou, daarom dus. Vladiwostok! van P.F. Thomése, want over deze buurman heb ik het, is het meest verschrikkelijke wat de Nederlandse literatuur de laatste jaren heeft voortgebracht – al voeg ik daar direct aan toe dat ik al een tijd niks meer van Arnon Grunberg heb gelezen.
Helaas is het onder schrijvers nogal usance om zich te verschuilen achter hun hoofdpersonen. Met dank aan Laurens Janszoon Coster, zo denken wij in Haarlem graag, zijn de meest onuitstaanbare figuren tot leven gewekt, en die personages nemen het vervolgens compleet van de auteur over. Moorden, overspel, foute denkbeelden en ander onverkwikkelijks: de schrijver wast zijn handen in onschuld, want het is de hoofdpersoon die het allemaal gedaan heeft.
Voor mij als simpele ziel is grotere flauwekul nauwelijks denkbaar. Die schrijvers moeten zich niet zo aanstellen en gewoon niet moeilijk doen over het feit dat het allemaal uit hun hoge hoed komt, zou ik denken. Maar goed, ze zeggen het allemaal, dus het zal wel zo werken. Ik heb natuurlijk ook nog nooit een boek geschreven.
Maar.
Als je nu gezeten achter de schrijverstafel van plan bent een meesterwerk te schrijven maar je wordt onverhoopt gegijzeld wordt door twee hoofdpersonen, te weten de politicus Hans Portielje die de hele dag met een stijve pik rondloopt en droomt van geile roze kutjes (excuus voor het woordgebruik, maar het is nu eenmaal de hoofdpersoon van dit stukje, de heer Thomése, die me dit influistert; ik kan er niks aan doen) en zijn communicatiestrateeg (!) Fons Nieuwenhuijs, die, u raadt het al, ook al de hele dag een keiharde paal in zijn broek heeft (dit stukje zal een hoop bezoekers opleveren), twee mannen wier vriendschap niet verder reikt dan het feit dat af en toe naar elkaar verwezen wordt als ‘zijn vriend’, en twee karakters die, hoewel ze de godganse dag aan rondingen denken zo plat blijven als een dubbeltje en die voor het verhaal ook net zo goed een verwarmingsmonteur en een tennisleraar hadden kunnen zijn, wel zo geloofwaardig eigenlijk, want het is toch zeker niet de bedoeling dat wij als lezer enig verband leggen met hoe het werkelijk in politiek Den Haag toegaat, brrr, nou, als je dus als schrijver twee van zulke onsympathieke hoofdpersonen treft met zo’n onvoorstelbaar slecht verhaal, onbeschrijfbaar slecht zou ik haast zeggen maar het bewijs van het tegendeel ligt hier voor me, dan moet je wel concluderen dat het lot je als welwillende romancier zeer ongunstig gezind is…
MAAR DAN HEB JE TOCH ALTIJD NOG DE KEUZE OM HET NIET UIT TE GEVEN???
Vladiwostok! is momenteel voor 10 euro verkrijgbaar. Gelet op mijn uurtarief is dat enkele honderden euro’s te hoog geprijsd.
Reuze handig, die automatische vertalingen tegenwoordig:
Terwijl wereldwijd de Hutu’s en Tutsi’s, de Ajacieden en Feyenoorders, de Vlamingen en Walloniërs en de Grieks-orthodoxen en Armeens-orthodoxen elkaar in een zelden vertoonde vlaag van kritiekloosheid in de armen vielen na de verkiezing van Obama, was het deze week ook nog eens een keer Nationale Goed Nieuwsdag (uiteraard weer voorzien van hoofdletters en onjuiste spaties). Maar intussen spatte mijn droom wel mooi uiteen.
Ik verhaalde reeds over de Persoonlijke Postzegels met het volledige logo van iamzero.nl, die werden afgekeurd omdat ze te politiek gekleurd zouden zijn. Over Merel, die vervolgens met succes een tweede poging ondernam door Mao weg te knippen en niet, zoals ik zou hebben geprobeerd, de balk met ‘iamzero’. En vooral over de man met de benijdenswaardige functie om al die aangevraagde Persoonlijke Postzegels langs de meetlat van de zorgvuldig geformuleerde gebruiksvoorwaarden te leggen.
Het was dus een vrouw.
Zoveel was althans wel duidelijk aan de ondertekening van de brief die Merel me als bewijs doorstuurde. M.P., overduidelijk een vrouw.
Dat zijn zo van die dingen die niet in je opkomen. Begrijp me niet verkeerd: ik ken geen volk met een zuiverder beoordelingsvermogen dan het vrouwelijke, dus wat dat betreft zat hier de juiste persoon op de juiste plaats. Maar de onbarmhartigheid om zelfs de onschuldigste der burgers ook daadwerkelijk zonder enig mededogen nul op het rekest te geven, nee, die had ik voorafgaand aan dit akkefietje toch niet met de andere sekse geassocieerd.
En nog was er niks aan de hand. Wat zou het dat deze droombaan vervuld werd door een vrouw, die evenals de man die ik me op haar plaats had voorgesteld ongetwijfeld haar 40-jarig ambtsjubileum alweer jaren geleden gevierd moest hebben? Ook vrouwen hebben recht op pensioen, en eerdaags zou haar plek vast en zeker vrijkomen en de weg voor zero de zegelcensor geëffend zijn.
Ik had ongestoord door kunnen blijven mijmeren over hoe ik de argeloze consument over een jaar of wat de stuipen op het lijf zou jagen door zelfs in het kleinste detail van het braafste ontwerp porno, religie of politiek te ontwaren. Onder mijn bewind zou geen kerk ooit op een zegel prijken. En de beargumenteerde epistels die ik de mensen zou sturen! Och, hoe lang moest het nog duren vooraleer ik huiszoekingen kon gelasten? Tot ik de banden met KPN weer zou aantrekken om de telefoons van de ongehoorzame burgers te kunnen aftappen?
Maar de gifbeker moest helemaal leeg. Want dat is de pest tegenwoordig: al die mensen hebben wel een Hyves-account. En dan ga je toch kijken. En zo kom je er dan achter, op een treurige zondagmiddag, terwijl de tuin bedolven wordt onder een sneeuwstorm van herfstbladeren, de kat om aandacht jankt, de club van Rotterdam een nieuwe oorwassing te verwerken krijgt en de Nederlandse literatuur je weer eens ernstig teleurstelt, dat de (hoofdletter p) Product (spatie) (hoofdletter m) Manager van de (2x hoofdletter p) Persoonlijke Postzegels een jongedame van 29 lentes jong is.
Twee vrienden, of wat daarvoor door moet gaan, scheiden ons. Dat schept dan toch perspectieven.
Dit hier heet een blog en dus word ik geacht vandaag iets over de uitverkiezing van Barack Obama te zeggen. Dat valt me zwaar. Toen ik gisteren Aart Zeeman, de vogelverschrikker van Een Vandaag, voor een verlaten bouwkeet annex buurtkroeg in een buitenwijk van Chicago zag staan in een dappere poging de liefde van de gewone man voor Obama ook vanuit de minst interessante invalshoek te belichten, wist ik zeker dat we in Nederland veel te veel aandacht aan dat hele circus besteedden. Het zou wel chic van CNN zijn om bij wijze van tegenprestatie Wolf Blitzer volgende week bij een brievenbus in Zutphen te posteren om verslag te doen van de drommen mensen die daar hun stem voor de waterschapsverkiezingen op de bus willen doen, maar ik vrees toch dat ze dit wereldnieuws aan zich voorbij laten gaan.
De dijken verhogen? Yes, we can!
Amerikanen, dat zijn voor mij toeristen. Ze zijn dik, dom en smakeloos, ze weten nooit de weg, ze lazeren continu van hun rent-a-bikes, en ondanks dat hebben ze de grootste muil. Oorlog, schulden en andersoortige crises zijn hun belangrijkste exportproduct. Ze verafschuwen het homohuwelijk, voeren een war on drugs, walgen van euthanasie of abortus maar hebben geen moeite met het executeren van gevangenen. We kunnen er lang of kort over praten, maar feitelijk hebben we een hartgrondige hekel aan Amerika.
De afgelopen acht jaar konden we alles wat we aan Amerika verfoeiden toeschrijven op het conto van George W. Bush. Dat gebeurde wat al te makkelijk, want ook vóór Bush jr. waren de Amerikanen al dik, dom en smakeloos, wisten ze nooit de weg en lazerden ze continu van hun rent-a-bikes. En ik kan u verklappen dat ook na Obama de Amerikanen nog steeds dik, dom en smakeloos zullen zijn, dat ze nog steeds de weg niet weten en dat ze nog altijd van hun rent-a-bikes zullen lazeren.
We krijgen het zwaar de komende jaren, wij Amerika-haters. We zijn euforisch nu een man voor wiens halfbroer het begrip centrale verwarming nog bestaat uit twee steentjes en een paar takjes hout het machtigste ambt ter wereld heeft weten te bereiken. Dat is ook mooi, al waren wij iets eerder met onze Marokkaanse burgemeester. Maar straks hebben we nog steeds een hekel aan dat achterlijke volk. Dat was ons een stuk makkelijker afgegaan als we weer vier jaar een fanatieke oorlogsfetisjist in het Witte Huis hadden gehad. Nu wordt het diep slikken als onze Obama extra troepen naar Afghanistan stuurt en hier en daar een executie gedoogt.
En toch.
Toch valt niet te ontkennen dat de man, o drama, emoties losmaakt met zijn weergaloze retoriek. Ik had vandaag niet de indruk dat het een historische dag was, de koffie op het werk was net zo smerig als iedere andere dag, maar toch heb je het gevoel dat er iets bijzonders gebeurt als Obama spreekt. Zou hij dan toch…?
Maybe he can.
Toevallig wist Merel dat ik ooit tot taalgebruiker van het jaar was uitgeroepen, dus toen ze de laatste hand aan haar tweede roman legde, gunde ze mij de eer, of ik haar, daar wil ik van af zijn, om een paar maanden voor publicatie de gruwelijkste spel-, stijl- en typfouten uit het manuscript te vissen. Geen overbodige luxe voor iemand die [...] schrijft, denkt dat [...] aan elkaar moet en [...] los (!), en die, terwijl het over een boek gaat, Bestel ‘m nu! schrijft in plaats van Bestel ‘t nu!. Bij mij was ze aan het goede adres, want de naam is zero en als haviksogen scannen mijn ogen alle teksten.
Afgelopen vrijdag zag het noeste resultaat van deze arbeid het levenslicht (bestel het dus nu) en werd voor het eerst in de geschiedenis der mensheid een zure taalpurist uitvoerig en naar het zich liet aanzien oprecht bedankt voor zijn pietluttige gemekker. Ik kreeg zelfs een cadeau waar ik bijzonder verguld mee was, want zie hier:
- de eerste officiële zerozegels!
Maar, zult u zich afvragen, waarom heeft die ontwerper nu toch een uitsnede van het logo genomen, en niet het geheel? Dit is toch geen postzegel zo?
Welnu.
TNT Post biedt haar klanten, waartoe u ongevraagd ook behoort, sinds enige tijd de mogelijkheid aan om een Persoonlijke Postzegel, compleet met hoofdletters, te ontwerpen. Wie dacht dat een postzegel zijn geldigheid ontleende aan de troontronie van Beatrix heeft het mis: zolang er ‘Nederland’ en een bedrag op staat, is het goed; we waren alleen te bedonderd om iets anders te bedenken om aan te likken. Dat web 2.0 nu uitgerekend als vijand nummer 1 een bijdrage kan leveren aan de levensverlenging van de handgeschreven kaart, is een briljante vondst van TNT Post, en bovendien heeft het bedrijf op uiterst efficiënte wijze de doodssteek toegebracht aan de ergste specimen der menselijke species: de postzegelverzamelaar. Want hier valt natuurlijk niet tegenop te verzamelen; 2.0 vliegen in 1.0 klap.
Echter, zoals aan alles in dit land zijn er aan de Persoonlijke Postzegel regels verbonden. De afbeelding moet van het type JPEG zijn en mag niet groter zijn dan 2MB, dat soort geneuzel. En nee, er zal geen porno op mogen of een hakenkruis.
Maar nu schijnt het dus zo te zijn.
Dat.
De afbeelding boven aan deze website.
Op een Persoonlijke Postzegel.
In een oplage van tien.
(10)
(tien!)
Niet.
Ik herhaal: niet.
Is toegestaan.
Want politiek gekleurd.
De meneer die zulks heeft beschikt, die onrechtmatig gebruik van een beschermd beeldmerk overigens wel door de vingers zag en de naam iamzero kennelijk niet politiek gekleurd achtte, heeft Merel persoonlijk per brief van de hem moverende redenen op de hoogte gesteld, met als gevolg dat het arme schaap nu net als ik door de AIVD geschaduwd wordt op verdenking van staatsondermijnende activiteiten. Ik heb die brief, vermoedelijk niet gefrankeerd met zerozegel, nog niet gezien, en stiekem hoop ik ook dat het niet waar is. Want als het wel waar is, dan heeft die man mijn baan.
Ik hoorde Ahmed Aboutaleb verkondigen dat hij gesolliciteerd heeft op de functie van burgemeester van Rotterdam omdat die vacature slechts eens in de twaalf jaar beschikbaar komt. De functie van censor van de Persoonlijke Postzegel kan niet anders dan vervuld worden door een verstokte ambtenaar die al jaren tegen zijn pensioen aan zit te hikken maar met geen stok achter zijn bureau weg te slaan is. Geef mij alsjeblieft een seintje zodra die man eindelijk van zijn welverdiende AOW gaat genieten, anders moet ik weer een paar decennia wachten op de volgende kans op mijn droombaan.