Semantiek

De discussie ging vorige week niet over de vraag of onze mannen in Irak gemarteld hebben, maar, subtiel verschil, om de vraag of dat wat onze mannen in Irak gedaan hebben binnen de definitie van het begrip ‘marteling’ valt, zoals vastgelegd in de Bijbel van Genève, Handelingen 23, vers 12-16. Na zorgvuldig onderzoek is gebleken dat het woord ‘marteling’ absoluut welles nietes welles nietes wel van toepassing was. Niet! Niet van toepassing was. En God zag dat het goed was.

Ja, het gebruik van de stroomstok wordt niet uitgesloten, maar dat doet verder niets af aan het feit dat van marteling in geen geval sprake is. Welnee, de stroomstok, die gebruiken ze in Tokyo ook om iedereen ordentelijk in de metro te krijgen.

Geen marteling dus, maar wat dan wel, vroeg ook de koppenmaker van de Volkskrant zich af. Dat was helemaal niet onderzocht.
‘Ehh, doe maar ‘fouten”, suggereerde hoofdredacteur Pieter Broertjes, die zich niet nog eens een buil wilde vallen aan een term als foltering of mishandeling.
‘Geen ‘kastijding’?', vroeg de overijverige redacteur. ‘Of ‘tormentatie’ misschien?’
‘Nee, doe maar ‘fouten’. Dat is wel zo veilig.’

Geen marteling, wel fouten, werd het dus. Je zou zeggen dat tussen die twee woorden nog een duistere wereld aan vuile misdadige praktijken schuilgaat, maar laten we het erop houden dat die in zijn geheel als ‘fout’ bestempeld kan worden.
Ernaast een bericht dat de Volkskrant, want die was uiteindelijk met de hele ellende begonnen, het gebruik van het woord ‘marteling’ betreurde.

Maar waarom eigenlijk? En tegenover wie?

Gevangenen hebben nog steeds hetzelfde water over hun hoofd gegooid gekregen, ze zijn nog steeds ondervraagd onder blootstelling aan hoge geluidstonen en ze hebben nog steeds dezelfde skibril opgezet gekregen van de militair die er na zes maanden Irak ook wel achter was gekomen dat hij hier geen sneeuw zou aantreffen. De deskundigen staan in de rij om het allemaal als marteling te bestempelen, maar het heet nu officieel ‘fouten’.

Zouden de gevangenen in kwestie ook zo opgelucht zijn dat een onafhankelijke commissie nu heeft vastgesteld dat ze officieel niet zijn gemarteld? Ik weet het niet, ik heb niemand over hen horen spreken de afgelopen week. Onze jongens zijn vrijgepleit, onze naam is weer gezuiverd, en daar ging het uiteindelijk om.

En dus betreurt de Volkskrant het gebruik van het woord ‘marteling’.
En dus neemt Minister van Defensie Middelkoop een middagje vrij om een toepasselijke karakterisering van het begrip marteling te bedenken (vervolgens komt hij alsnog met ‘brisant’ op de proppen; dat had gezien de betekenis wel wat tactischer gekund).
En dus vindt Hans Hoogervorst, die in zijn vrije tijd 270.000 euro per jaar verdient, vroeger Minister van Volksgezondheid was en dus hoegenaamd niets met Defensie te maken heeft gehad, het nodig om door middel van een ingezonden brief te laten weten dat hoofdredacteur Broertjes in Amerika vast en zeker was ontslagen.

Intussen vindt in Brussel koortsachtig overleg plaats over een grondwet die als hij weer gewoon ‘verdrag’ heet vast en zeker unaniem zal worden aangenomen. Als Nederland en Groot-Brittannië tenminste hun zin krijgen en er geen Europese Minister van Buitenlandse Zaken komt, maar dat is geen probleem als we die functie gewoon omdopen tot vice-voorzitter van de Europese Commissie.

In wat voor wereld leven we als we de tijd hebben om exact dezelfde feiten op een geheel andere wijze te beoordelen als we alleen maar de woorden veranderen waarmee we die feiten aanduiden?