Er was ooit een tijd dat er geen tijd was. Dat wil zeggen, de tijd was slechts latent aanwezig, een latente aanwezigheid die overigens nog steeds wel eens de kop opsteekt, bijvoorbeeld wanneer je schrikt van de toegeslagen ouderdom bij een kennis die je jaren niet hebt gezien, terwijl je bij een kind van 3 dat je wekelijks ziet nauwelijks bemerkt dat het groeit als kool.
Ja, er waren zonnewijzers, maar die waren nog erger dan een stilstaande klok nu: als-ie dezelfde stand aangaf als de dag ervoor, wist je één ding zeker, namelijk dat het dan niet even laat was als gisteren. Waardeloze apparaten dus, die zonnewijzers, vooral ‘s nachts. Als iemand je vroeg tot hoe laat je de nacht ervoor was doorgezakt, stond je met je mond vol tanden. Eén voordeel: de Romeinen hebben zich nooit druk hoeven maken om iets als Tempus Hodiernus Economicus. Dat is een vertaling van Daylight Saving Time waarvan u kunt zeggen dat het een belachelijke is, maar dan zeg ik dat u dat nooit kunt beweren omdat het ook nooit heeft bestaan.
Er moet heel wat trial and error aan te pas gekomen zijn om de tijd die de aarde nodig heeft om om zijn as te draaien te verdelen in 24 uur, of, al naar gelang uw voorkeur, 1440 minuten of 86400 seconden. Ik geef het je te doen, zonder stopwatch. Iedere dag staat de zon natuurlijk net weer een tikkie anders, dus pas na een jaar heb je goed vergelijkingsmateriaal. De eerste paar jaar zat men er natuurlijk flink naast, en toen het dan uiteindelijk een keer gelukt leek te zijn, bleek het een schrikkeljaar te zijn.
Nee echt, petje af voor degene die het ooit is gelukt; ik had allang de handdoek in de ring gegooid.
Knappe vent ook die tegen een dergelijk staaltje menselijke genialiteit in durfde te gaan. Dat gebeurde dan ook niet. Totdat de kapitalisten kwamen natuurlijk, want die hadden er nooit zo veel problemen mee om tegen heilige huisjes te schoppen als dat de inhoud van de portemonnee ten goede kwam. En zo deed de zomertijd zijn intrede, want door de klok ‘s zomers een uurtje vooruit te draaien (of in eerste instantie 4×20 minuten) kon er geld verdiend worden!
Zoals zo vaak redeneerde men vanuit het bestaande, en was de voorwaarde dus dat later in het jaar de orde weer werd hersteld. Niemand die op het idee kwam dat de rekenwonders van weleer weliswaar een wereldprestatie hadden geleverd, maar gefaald hadden in de afwerking door de dagen op het verkeerde moment te laten beginnen. Waarom is de wintertijd de echte tijd en de zomertijd nep? Omdat de wintertijd er soms eerder was en dus de oudste rechten heeft? Omdat we toevallig hebben afgesproken dat de meridiaandoorgang van de zon rond de stonde van 12 moet plaatsvinden?
Quatsch!
De zomertijd is overduidelijk superieur aan de wintertijd. Dan is het ‘s ochtends maar donker tot half 11; iedereen is dan toch maar aan het werk of ligt te slapen. Maar alsjeblieft, niet die akelige duisternis rond 4 uur ‘s middags. Ik zou nog eerder zeggen: zet ‘m nog een uurtje verder vooruit de komende maanden.
Als pleister op de wonde mogen we een uurtje langer slapen. Ik heb het uit protest vannacht al gedaan.
